یک نظام مطالعه برای یادگیری با کمترین فراموشی

در نوشته‌های پیشین نکاتی را در مورد مطالعه و یادگیری بیان کردیم. ( سلسله مقالات مطالعه و یادگیری در اینجا و اینجا)

در این مقاله یک نظام مطالعه را معرفی می کنیم که چنانچه به آن عمل کنید کمترین فراموشی را خواهید داشت. البته پیشتر در این مقاله خلاصه ای از این روش را با جزییات کمتر گفتیم. گرچه در این نظام تکیه بسیاری بر “مرور” شده، لیکن مرور تنها بدون اجرای بخش های ۱ و ۲ نتیجه ی چندانی نخواهد داشت. مگر اینکه بخش های ۱ و ۲ را در قالب نظام دیگری نظیر PQR ها (ترجیحا ۴ یا ۵) اجرا کنید (در مورد روش مطالعه PQ5R در اینجا بخوانید)

 مراحل مطالعه

۱- پیش مطالعه

در مدت دو تا شش دقیقه پیش از مطالعه اصلی:

  • بررسی اجمالی کتاب: قبل از مطالعه باید دید که هدف از خواندن کتاب چیست؟ بعد از مشخص شدن هدف در مدت یک یا دو دقیقه به مطالعه آن بپردازید.
  • بررسی اجمالی هر فصل: مطالعه اجمالی در مدت دو دقیقه. تصاویر و جداول و نمودارها و نکات برجسته و تیترهای اصلی و فرعی و نتیجه گیری و پرسش‌های آن فصل از مهم‌ترین نکات است و مطالعه تفصیلی را باید فصل به فصل انجام داد.
  • سؤال گذاری: مطرح کردن پرسش‌هایی قبل از خواندن. مدت طرح هر سوال یک تا دو دقیقه می‌باشد. سوال را می‌توان از تیترهای اصلی و فرعی و نکات برجسته و… طرح کرد، و هنگام طرح سوال نباید نگران جواب آن باشیم.

۲- زمان مطالعه

در هنگام مطالعه باید به برخی نکات توجه داشت:

  • مطالعه و یادداشت برداری: ضمن خواندن متن با سرعت متناسب، نکات مهم را براساس طرح شبکه‌ای یادداشت کنیم. در مورد خلاصه‌برداری هنگام مطالعه در اینجا بیشتر بخوانید.
  • بازنگری و بازخوانی طرح شبکه‌ای
  • بازیابی و سنجش خود: پرسیدن سوال هایی از خود تا ببینیم که آیا مطلب در ذهن ما با اشکالی مواجه نیست تا در صورت نیاز درصدد رفع آن براییم.

۳- پس از مطالعه:

فهم این بخش وابسته به توضیح مسئله مرور است که ما در ذیل به آن اشاره می‌کنیم:

یادگیری در مرحله پیش‌مطالعه و مطالعه صورت می‌گیرد و مرحله مرور شامل چند مرحله است. در دو مرحله یادگیری ۱۰۰درصد مطالب فرا گرفته شده در حافظه کوتاه مدت قرار می‌گیرد، اما برای ثبت و پایداری دایمی مطالب در حافظه، و فراموش نشدن مطالب، نیازمند ثبت و انتقال به حافظه بلندمدت هستیم که این کار با مرور مطالب انجام می‌شود.

منحنی فراموشی: فراموشی هم مثل اصل یادگیری تابع قوانینی است. برای این که ذهن دچار فراموشی نشود می‌بایست اولین مرور ده ساعت پس از مطالعه اول و دومین مرور ده روز پس از مرور اول و مرور سوم یک ماه پس از مرور دوم و چهارمین مرور، چهار ماه پس از مرور سوم صورت گیرد با انجام مرور چهارم، تمامی اطلاعات تا حداقل یک سال پس از آن در خاطر باقی می‌ماند. بعد از آن لازم است مرور پنجم یک سال پس از مرور چهارم، مرور ششم، دو سال پس از مرور پنجم، مرور هفتم پنج سال پس از مرور ششم، مرور هشتم ده سال پس از مرور هفتم و مرور نهم بیست سال پس از مرور هشتم صورت گیرد.

منبع: یادگیری خلاق، ف شجری، انجمن قلم ایران

پست های مرتبط

پیام بگذارید